Lipiec 2012

Wielki Sejmik Grunwaldzki - nowi członkowie władz Wspólnoty

29-07-2012 20:33 przez Maciej Młynarczyk


Sejmik Wielki 2012


13 lipca 2012 r. obradował XLIV Sejmik Wspólnoty Drużyn Grunwaldzkich, zwany - jak każdy sejmik odbywany co roku na polu bitwy - Sejmikiem Wielkim.



files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012sala.png


Zgodnie z tradycją, obrady sejmiku otwiera drużynowy drużyny, która została uznana za najlepszą we współzawodnictwie grunwaldzkim w danym roku. Tym razem okazała się nią 29 Grunwaldzka Drużyna Harcerska "Pogodni" w Ostrowi Mazowieckiej, Hufiec Wyszków. Jej drużynowa, druhna phm. Grażyna Duda, odebrała z rąk Przewodniczącego złoty buzdygan i uroczyście otworzyła obrady.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012buzdygan.png



Następnie głos zabrał Przewodniczący, zastępując nieobecną na sejmiku Honorową Przewodniczącą i odczytując jej przesłanie do uczestników spotkania.

files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012bbp.png



W dalszej części Przewodniczący wręczył Grunwaldzką Honorową Odznakę
Instruktorską instruktorom szczególnie zasłużonym dla naszego Ruchu. W tym roku odznakę odebrali:

  • hm. Grzegorz WOŹNIAK    GK ZHP
  • mgr Szymon DREJ            Muzeum Bitwy pod Grunwaldem
  • hm. Sława BILSKA            Hufiec Zamość, Chorągiew Lubelska
  • pwd. Ada KAMELA            Hufiec Kutno, Chorągiew Łódzka
  • pwd. Jarosław WYKROTA   Hufiec Łódź-Bałuty, Chorągiew Łódzka
  • pwd. Ewa KORONKA          Hufiec Ostrołęka, Chorągiew Mazowiecka
  • pwd. Iwona BOGDAŃSKA    Hufiec Sierpc, Chorągiew Mazowiecka
  • pwd. Daria OPULSKA         Hufiec Płock, Chorągiew Mazowiecka
  • phm. Joanna BRACH          Hufiec Nysa, Choragiew Opolska
  • pwd. Agata CIEPLIK          Hufiec Warszawa Praga Południe, Chorągiew Stołeczna
  • pwd. Anna JĘDRZEJCZAK   Hufiec Warszawa Wola, Chorągiew Stołeczna
  • phm. Agnieszka ZIMNA      Hufiec Czechowice-Dziedzice, Chorągiew Śląska
  • pwd. Łukasz KARAŚ          Hufiec Zabrze, Chorągiew Śląska
  • pwd. Dariusz SCHUPPIK     Hufiec Zabrze, Chorągiew Śląska
  • phm. Ewelina DŻUGAN       Hufiec Elbląg, Chorągiew Warmińsko-Mazurska
  • phm. Maria MARCINIAK      Hufiec Iława, Chorągiew Warmińsko-Mazurska
  • phm. Maciej MARCINIAK     Hufiec Iława, Chorągiew Warmińsko-Mazurska
  • pwd. Ada WILCZEK           Hufiec Warmiński, Chorągiew Warmińsko-Mazurska
  • pwd. Marta OLSZEWSKA    Hufiec Warmiński, Chorągiew Warmińsko-Mazurska
  • phm. Krzysztof CHODZIAK  Hufiec Oborniki, Chorągiew Wielkopolska


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012odznaczeni.png


W dyskusji sejmikowej zastanawialiśmy się, czy każdego roku powinno być wskazywane jedno zadanie do obowiązkowej realizacji przez wszystkie drużyny. Postanowilismy, że nastąpi to dopiero od roku harcerskiego 2013/2014.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012dyskusja.png


Członkowie kierownictwa Wspólnoty złożyli sprawozdanie za okres od początku kadencji do dnia sejmiku, tj. od 15 stycznia 2011 roku do13 lipca 2012 r.


Wśród osiągnięć Wspólnoty w tym okresie należy wymienić:

  • przygotowanie bogatych materiałów programowo-metodycznych (Harcerski Poradnik Filmowy, Drugiego maja bądźmy biało-czerwoni, Rok Regionów, Czas na partnerstwo),
  • bardzo dobre programy zlotów w 2011 i 2012 r. (nie ma jeszcze dokładnych danych za 2012 r., ale Zlot Grunwaldzki 2011 70% ankietowanych drużynowych i uczestników uznała za najlepszy, w jakim dotąd uczestniczyli, a 89% ankietowanych uczestników i 98% ankietowanych drużynowych uznała jego program za dobry lub bardzo dobry),
  • dopracowany system informowania o programie (kompleksowe informatory zlotowe, bardzo dobra praca Grun-Info),
  • uporządkowanie współzawodnictwa grunwaldzkiego,
  • uproszczenie formalności (m. in. mniej meldunków i formularzy),
  • uporządkowanie przepływu informacji (wszystkie maile do drużynowych wychodzące od sekretarza, stworzenie Grunwaldzkich Słuchów),
  • zmiana stylu zarządzania, w tym funkcjonowania Rady (Rada z "maszynki do głosowania" stała się zespołem menedżerów),
  • prowadzenie kompleksowych warsztatów dla drużynowych i przybocznych (sejmik zimowy w Kutnie, Zlot Grunwaldzki 2012),
  • wprowadzenie poradnictwa on-line oraz informacji zwrotnej dla drużyn od zespołu ds. współzawodnictwa, 
  • poprawa sejmikowania - sejmiki nastawione na rzeczywiste decydowanie, na udział drużynowych i instruktorów, promowanie rzeczowej i kulturalnej dyskusji,
  • sejmik zimowy w Kutnie nastawiony na budowanie poczucia Wspólnoty, grunwaldzki lipdub,
  • dobre działanie niekórych przedstawicielstw, stworzenie standardów działania przedstawicielstw,
  • pozytywna zmiana wizerunku Wspólnoty i wychowania patriotycznego w ZHP (Wspólnota to nie "średniowieczny skansen", wychowanie patriotyczne to nie tylko historia),
  • stworzenie kanału filmowego Wspólnoty i współpraca z telewizją ZHP360,
  • reaktywacja fan page'a Wspólnoty na Facebooku,
  • wspólne promowanie Rajdu i Zlotu Grunwaldzkiego (wspólne plakaty i ulotki wydane nakładem Rajdu Grunwaldzkiego),
  • obecność Wspólnoty w prasie (Czuwaj, dodatek do Rzeczypospolitej),
  • odświeżona, nowoczesna, atrakcyjna, spójna koncepcja wizualna (logo i jego pochodne, barwy, flagi, chusty),
  • profesjonalizacja naszych działań (np. nagłośnienie zlotu, wsparcie specjalistów z Domu Spotkań z Historią, Centrum Edukacji Obywatelskiej, Stowarzyszenia "Nigdy Więcej", firmy iCount, studia Michał Romanek Photography & Design),
  • samodzielność Wspólnoty w pozyskiwaniu środków na swoją działalność (w ciągu 1,5 roku pozyskaliśmy środki o łącznej wartości ponad 130 000 złotych),
  • przełamanie trwającego od 2008 r. bezwładu w relacjach zagranicznych Wspólnoty (prawie 100 harcerzy i skautów z zagranicy obecnych na Zlocie Grunwaldzkim 2012,
  • zmiana w pojmowaniu patriotyzmu i wychowania patriotycznego (w tegorocznym rozkazie grunwaldzkim Naczelnika ZHP usłyszeliśmyPrzypominacie wszystkim harcerzom, że ich Grunwald rozegra się zapewne nie w zbrojnej walce. Odważnie pokazujecie, że patriotyzm to nie tylko przywoływanie minionych zwycięstw, ale także przygotowywanie się do tego, by i w przyszłości Polska odnosiła sukcesy. To nie tylko czczenie dawnych bohaterów ginących za Polskę, ale również dbanie o to, by także dziś i za 20 lat nie zabrakło ludzi gotowych dla Niej żyć, rozwijać się i pracować.).

 

files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012uchwala.png

 

W sprawozdaniu często przewijały się też informacje o problemach Wspólnoty. Te najważniejsze, najbardziej ograniczające nasze możliwości działania wiążą się z naszą współpracą z Chorągwią Warmińsko-Mazurską. To między innymi:

  • funkcjonowanie, obok serwisu zlot.grunwald.zhp.pl, równoległego serwisu internetowego zlotgrunwaldzki.pl (w listopadzie 2011 r. władze Wspólnoty uzgodniły z komendą chorągwi, że zlot.grunwald.zhp.pl będzie jedynym serwisem imprezy, w ciągu kilku dni komenda chorągwi jednostronnie odwołała te uzgodnienia),
  • równoległe funkcjonowanie dwóch identyfikacji wizualnych zlotu (Wspólnotowej - niebiesko-biało-pomarańczowej z logotypem z masztami i prostym, czytelnym hasłem "Zlot Grunwaldzki 2012" oraz chorągwianej - z innym logotypem i hasłem "XLI Ogólnopolski Zlot Grunwaldzki Święto Chorągwi Warmińsko-Mazurskiej"),
  • próby marginalizowania roli Wspólnoty w relacjach zewnętrznych (m. in. próby zmonopolizowania przez chorągiew relacji z gośćmi zlotu, z Muzeum Bitwy, przywitanie na oficjalnych uroczystościach jedynie komendantki choragwi z pominięciem obecnych na miejscu Naczelnika ZHP i Przewodniczącego Wspólnoty), 
  • nierozliczenie się komendy chorągwi ze Wspólnotą z wydatków zlotowych w 2010 i 2011 r.,
  • nieprzekazanie Wspólnocie całości należnych środków w wysokości 7% wpływów z wpisowego na zlot, począwszy od 2010 r.,
  • zmniejszanie przez komendę chorągwi środków przeznaczanych z wpisowego na program zlotu (kwota na program w porównaniu z ubiegłym rokiem spadła o 25%, choć wpływy z wpisowego wzrosły o ok. 50%),
  • łamanie przez komendę chorągwi uzgodnień dokonywanych z władzami Wspólnoty,
  • zła atmosfera współpracy przy organizacji zlotu.

 

Głos zabrała również komendatka Chorągwi Warmińsko-Mazurskiej hm. Dorota Jeżowska-Olszewska, przypisując odpowiedzialność za zmniejszenie środków na program zlotu drużynom grunwaldzkim, które nieterminowo dokonują zgłoszeń i wpłat na zlot (przy czym nieterminowe wpłaty nie zmieniają faktu, że wpływy z wpisowego rosną, a finansowanie programu z tego źródła maleje).

 


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012djo.png

 

Po przedstawieniu sprawozdania swoją rezygnację z funkcji ogłosili dotychczasowi wiceprzewodniczący Wspólnoty: hm. Paweł CHMIELEWSKI i hm. Maciej MŁYNARCZYK, a także sekretarz Wspólnoty phm. Beata MALAJKA.

 

files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012rezygnacja.png


Przewodniczący przyjął ich rezygnację i poddał pod głosowanie kandydatury na opróżnione funkcje.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012glosowanie.png


Sejmik wybrał na funkcje wiceprzewodniczących hm. Marzenę SKONIECZNĄ (Hufiec Elbląg, Chorągiew Warmińsko-Mazurska) i pwd. Janusza KARASIA (Hufiec Zabrze, Chorągiew Śląska), a na sekretarza Wspólnoty pwd. Ewelinę DŻUGAN (Hufiec Elbląg, Chorągiew Warmińsko-Mazurska).

 

files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012nowewladze.png


Na zakończenie obrad głos zabrał ks. phm. Paweł Rzosiński z ZHR, który zaapelował o włączanie jednostek Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej w grunwaldzkie działania. Jego postulat poparł Przewodniczący Wspólnoty oraz ustępujący członkowie władz. Druh Paweł złożył już pismo w tej sprawie do Przewodniczącej ZHR.

 

files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012kspawel.png


Sejmik zakończył się tradycyjnie bratnim kręgiem.

 

files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/SW2012krag.png

 

fotografie na podstawie materiału filmowego ZHP360

 

 

Zlot Grunwaldzki 2012 za nami

29-07-2012 15:50 przez Maciej Młynarczyk

Zlot Grunwaldzki 2012: Pod wspólnym niebem


Nad miasteczkiem zlotowym pięć flag narodowych: obok polskiej i czeskiej również białoruska, litewska i ukraińska. W szyku prawie 100 gości z zagranicy - harcerzy i skautów w mundurach siedmiu organizacji. 


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/falgi zlot.png


Na scenie koncertowej legendarny białoruski zespół „Stary Olsa”, wykonujący tradycyjną muzykę Wielkiego Księstwa Litewskiego.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/P DSC01334 fot. Michal Romanek.JPG


Przed kinowym ekranem, z mikrofonem w ręku niezrównany gawędziarz Tomasz Kuba Kozłowski, opowiadający o wielonarodowym dziedzictwie wschodnich kresów dawnej Rzeczypospolitej. W zlotowym programie i w glejtach uczestników – liczne wspomnienia o jej niegdysiejszych mieszkańcach: Ormianach, Żydach, Karaimach, Niemcach, Włochach. W czasie ogniobrania historia ich niełatwego, ale barwnego i ciekawego współżycia. Grunwaldzkie Wici, kierowane już nie do członków ZHP, lecz do wszystkich skautów Białorusi, Litwy, Polski i Ukrainy.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/N DSC01560 fot. Maciej Mlynarczyk.JPG


To wszystko znaki, że w życiu Wspólnoty Drużyn Grunwaldzkich nastał nowy czas – „Czas na partnerstwo” (to tytuł nowej międzynarodowej propozycji programowej, o której jeszcze napiszemy). Hasło zlotu brzmiało „Pod wspólnym niebem” i nawiązywało do wielonarodowego, wielokulturowego i wielowyznaniowego charakteru naszej dawnej, wspólnej, polsko-litewsko-ruskiej ojczyzny.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/time_for_parnershipOK-05.png


Jednak, co podkreślamy mocno zwłaszcza po 2010 roku, zadaniem Wspólnoty nie jest edukacja historyczna, lecz wychowanie patriotyczne – a to coś więcej, to przede wszystkim przygotowanie nas do roli, którą będziemy mieli do odegrania dziś i za 20 lat. Czerpiąc więc inspiracje z naszego historycznego dziedzictwa, myślimy o dniu dzisiejszym i o przyszłości.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/F IMG_3063 fot. ZHP360.jpg


Dlatego pojawiły się w programie zajęcia związane z rozwijaniem całkiem współczesnych umiejętności i pasji: warsztaty robotyczne, szkolenia z fotografii cyfrowej, warsztaty poświęcone wykorzystaniu nowych technologii, trening budowania zespołu, nauka szycia chirurgicznego. 


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/J IMG_2741 fot. ZHP360.jpg


Nie zaniedbaliśmy sfery rozwoju fizycznego. Spośród wielu zajęć sportowych do wyboru największą popularnością cieszyły się warsztaty aikido oraz te rozgrywki, których przeprowadzenie wymagało dużej powierzchni foliowej i pokaźnych ilości mydła w płynie: ślizg ze wzgórza oraz hokej z wykorzystaniem mopów.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/G IMG_3037 fot. ZHP360.jpg


Wzorem ubiegłego roku, duży nacisk położyliśmy na edukację kulturalną. Biorąc udział w zlotowych warsztatach i punktach aktywności, można było poznać kulturę Japonii czy ciekawostki z dziedziny etnografii Polski, nauczyć się malować, rzeźbić, pisać i czytać cyrylicą, wykonywać ozdoby, tworzyć muzykę bez instrumentów, słuchać muzyki klasycznej, czytać dzieła mistrzów malarstwa, poprawnie posługiwać się językiem polskim. Zwłaszcza jednak tańczyć – Zlot Grunwaldzki już po raz drugi zasłużył na miano najbardziej roztańczonej imprezy harcerskiej w Polsce.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/I IMG_2836 fot. ZHP360.jpg


Tańczyliśmy bowiem masowo i pod każdym pretekstem – z okazji zasiedlenia gniazd, z okazji zakończenia zlotu, z okazji ulewnego deszczu, z okazji ułożenia przez księży Tomka i Michała choreografii do piosenki „Radio Hello”.

Żyliśmy i tym, czym w dziedzinie programu żyje cały ZHP, organizując Festiwal Regionów oraz inaugurację programu „Czas na partnerstwo”. Udało się też wreszcie zapewnić zwiedzenie przez uczestników bliższej i dalszej okolicy pola bitwy w ramach wypraw zlotowych.

Zlot stworzyły, jak zawsze, uczestniczące w nim drużyny – promując go, uczestnicząc w powstawaniu jego wystroju, a przede wszystkim przygotowując zajęcia programowe. Znając jednak nasze ograniczenia, chętnie sięgamy po pomoc zewnętrznych specjalistów, których wkład w nasz program rośnie. W tym roku był to Dom Spotkań z Historią, Centrum Edukacji Obywatelskiej, Stowarzyszenie „Nigdy Więcej”, firma iCount, zajmująca się robotyką, profesjonalne studio fotograficzne, indywidualni podróżnicy, a także zgrana ekipa księży, którzy nie tylko odprawiali Mszę Świętą i prowadzili zajęcia w Centrum Duchowym, ale również uczyli tańca, latali na paralotni i zabiegali o nasze zbliżenie z bratnimi organizacjami.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/C IMG_3621.CR2 fot. Emil Gorski.jpg


Na koncertowej scenie obok „Starego Olsy” zagrały również dwa zespoły szantowe: „Prawdziwe Perły” i „Trzy Maszty”. 


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/R IMG_2420.jpg


Tak bogaty, różnorodny i ambitnie zakrojony program wiąże się z potężnymi kosztami, które Wspólnocie udało się pokryć w znacznej części samodzielnie: ponad 80% wydatków związanych z programem pokryliśmy ze środków zewnętrznych, pozyskanych staraniem władz Ruchu (mimo znaczącego wzrostu wpływów z wpisowego na zlot, środki przekazywane z tego źródła na program przez Chorągiew Warmińsko-Mazurską zostały mocno obniżone).

W dzień Grunwaldzkiego Święta 123 jednostki odebrały z rąk Naczelnika ZHP Odznaki Grunwaldzkie. Spośród nich ponad 20 ukończyło z powodzeniem współzawodnictwo po raz pierwszy, a kolejnych 20 po raz trzeci - zyskując tym samym wieczyste prawo do używania Tytułu Grunwaldzkiego.


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/O DSC01536 fot. Maciej Mlynarczyk.JPG

 

Najlepszą drużyną we współzawodnictwie grunwaldzkim 2011/2012 została ogłoszona 29 Grunwaldzka Drużyna Harcerska "Pogodni" w Ostrowi Mazowieckiej, Hufiec Wyszków. Jej drużynowa, phm. Grażyna Duda, odebrała od Przewodniczącego Wspólnoty złoty buzdygan i uroczyście otworzyła Wielki Sejmik Grunwaldzki, a drużyna przez najbliższy rok będzie wystawiała poczet proporcowy Wspólnoty na apele i inne uroczystości. 


files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/A DSC01361 fot. Michal Romanek.JPG


Zlot wolno uznać za kolejny sukces Wspólnoty. Po wielkim, ale bardzo kontrowersyjnym Zlocie Grunwaldzkim 2010 udało nam się podnieść jakość imprezy i odbudować jej renomę, o czym świadczy choćby liczba uczestników tegorocznej edycji: ponad 1700 osób to rekord, jeśli nie liczyć 1988 i 2010 r. 


„Dzisiejsza Wspólnota – usłyszeliśmy w tegorocznym rozkazie grunwaldzkim Naczelnika ZHP – daje świadectwo, że można się zmieniać, nie rezygnując z wartości, można być dobrze zorganizowanym, nie popadając w rutynę czy formalizm, można się stawać nowoczesnym, nie przekreślając tradycji. Dziękuję Wam za to i zachęcam, byście z tego nie rezygnowali”.

 

files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/S IMG_4787.jpg


Odbieramy to jako pozytywną ocenę naszych wysiłków, mających na celu nie tylko rozwój Ruchu i Zlotu Grunwaldzkiego, ale również zmianę pojmowania patriotyzmu w ZHP – żeby słowa skądinąd bardzo ważne, ale odmieniane przez wszystkie przypadki i bezlitośnie spłycane, jak pamięć, hołd, cześć, heroizm, tradycja, honor, nie zagłuszyły zupełnie słowa „z niższej półki”, bez którego jednak nie będzie ani prawdziwego patriotyzmu, ani dobrego harcerstwa. Tym słowem jest wyzwanie


fotografie: Emil Górski ZHP360, Dominika Sokołowska ZHP360, Maciej Młynarczyk, Michał Romanek



Zapisy na warsztaty - druga tura

02-07-2012 04:45 przez Maciej Młynarczyk

files/polskamyslaca/grunwald-obrazki/okladka.pngW nocy z niedzieli na poniedziałek na adresy mailowe podane w zgłoszeniach na warsztaty zostały wysłane potwierdzenia udziału.

Jeśli ktoś nie otrzymał dotąd takiego potwierdzenia z adresu program@grunwald.zhp.pl - to znaczy, że nie został przyjęty na warsztaty (ze względu na kolejność zgłoszeń) i może próbować szczęścia w drugiej turze zapisów.

Zapisujemy się w tym samym formularzu.

Wolne miejsca pozostały jeszcze na następujących zajęciach:

środa 10:30 - 12:00

-
Kresy w pigułce
- Nowoczesne technologie w metodzie projektu
- Tańczyć każdy może
- The Klaszczers & The Tupczers

środa 12:00 - 13:00

-
Tańczyć każdy może

środa 16:00 - 17:30

- Jak słuchać muzyki klasycznej?
- Nowoczesne technologie w metodzie projektu
- Podróżnicze inspiracje
- RKO
- Śpiewać każdy może
- Tańczyć każdy może
- The Klaszczers & The Tupczers


środa 17:30 - 19:00

- Jak słuchać muzyki klasycznej?
- Nowoczesne technologie w metodzie projektu
- Polityka
- Śpiewać każdy może
- The Klaszczers & The Tupczers

UWAGA !!! STRONA NIECZYNNA !!!

29-02-2016 12:02

UWAGA STRONA NIECZYNNA , BĘDZIE TRWAC JEJ PRZEBUDOWA I BĘDZIE DOSTĘPNA NA INNYM ADRESIE KTÓRY WKRÓTCE ZOSTANIE PODANY, PO WIĘCEJ INFORMACJI ZAPRASZAMY NA FUNPAGE NA FACEBOOKU WSPÓLNOTY DRUZYN GRUNWALDZKICH https://www.facebook.com/wdgzhp/?fref=ts FUNPAGE WDG ZA UNIEDOGODNIENIA BARDZO PRZEPRASZAMY

Więcej...

Odeszła na Wieczną Wartę Druhna hm. Halina Olszko.

01-02-2016 22:17

Z wielkim smutkiem informujemy, że 30. stycznia br. odeszła na Wieczną Wartę Druhna hm. Halina Olszko.....

Więcej...

Zlot Grunwaldzki 2015

15-06-2015 16:32

Parę regulaminów i innych ciekawostek do pobrania i zapoznania się :)

Więcej...

Wiosenny Biwak Przedstawicielstwa Śląskiego

13-04-2015 19:43

Kolejny bardzo aktywny weekend za nami. Wszystko za sprawą Wiosennego Biwaku Przedstawicielstwa Śląskiego Wspólnoty Drużyn Grunwaldzkich, który odbył się w dniach 10-12 kwietnia 2015 r. w Harcerskim Ośrodku Wodnym w Wiśle Wielkiej.

Więcej...

© 1997-2011 Związek Harcerstwa Polskiego